Ladies Run και ΔΕΣΜΟΣ στον καλαίσθητο χώρο της οργάνωσης «Φαιναρέτη». Το Ladies Run και ο ΔΕΣΜΟΣ θα συνεχίσουν για όσο υπάρχουν να στηρίζουν ευάλωτες γυναίκες.
Ο Βασίλης Δάγλας, συνιδρυτής και διευθυντής της ΑμΚε «Φαιναρέτη» με υποδέχεται στο κέντρο ημέρας και τα γραφεία μαζί με την αντιπρόεδρο και θεία μου Ευαγγελία Αντωνίου που την περίοδο που χρειάστηκα να μιλήσω για την απαιτητική πορεία της εγκυμοσύνης της γυναίκας μου ήταν εκεί. Έτσι έμαθα για τη Φαιναρέτη, τους σκοπούς και τα επιτεύγματά της, για τις μέλλουσες μαμάδες και τους προσεχώς μπαμπάδες, για τους γονείς που καλούνται να αναλάβουν έναν ρόλο, για τον οποίο γνωρίζουν λίγα, ενδεχομένως λάθος, πιθανότατα μπλεγμένα με φόβους, πολλές φορές και με ψυχολογικά θέματα που δύσκολα εκμυστηρευόμαστε. Δύσκολα τα μοιραζόμαστε. «Η εμπειρία της εγκυμοσύνης μπορεί να είναι δύσκολη, ειδικά όταν οι οικογένειες ζουν απομονωμένες και χωρίς δίκτυο υποστήριξης», θα μου πουν.
Στον φιλόξενο και καλαίσθητο χώρο με τις αναπαυτικές πολυθρόνες για να μπορούν να χαλαρώνουν και να έρχονται πιο κοντά οι γονείς, τη βιβλιοθήκη με πλούσια σχετική βιβλιογραφία και τη μεγάλη τραπεζαρία για πολλαπές δράσεις, φιγουράρει η μεγάλη οθόνη και ο προτζέκτορας που μόλις δώρισε το Ladies Run ύστερα από υπόδειξη του άξιου οργανισμού «ΔΕΣΜΟΣ» που φέρνει κοντά την πραγματική ανάγκη στην ανιδιοτελή προσφορά.
Οι σύγχρονοι γονείς χρειάζονται ένα υποστηρικτικό δίκτυο υπηρεσιών, τόσο κλινικά και εκπαιδευτικά, όσο και κοινωνικά, μέσα από ομάδες γονέων που τους βοηθούν να κοινωνικοποιηθούν.
Η υπεύθυνη των προγραμμάτων του, Ελίζα Δαμιανίδου, βρίσκεται μαζί μας, όπως και ο εκδότης του Andro.gr, Κίμων Φραγκάκης και η πρωταθλήτρια Αναστασία Μαρινάκου που έχει διακριθεί στο Ladies Run και είναι σχεδόν πάντα παρούσα, στην εκκίνηση ή τον τερματισμό για την εμψύχωση των δρομέων. Το άθλημά της είναι ο στίβος. «Μέσα από αυτό έχω μάθει ότι η δύναμη δεν είναι μόνο σωματική αλλά και ψυχική». Αυτό ένιωσε πολύ έντονα και στην επίσκεψή της στη Φαιναρέτη: τη δύναμη της ψυχής.
Όλοι θέλουμε να μάθουμε για τις δράσεις της «Φαιναρέτης» -που πήρε το όνομά της από τη μητέρα του Σωκράτη που ήταν μαία. Μαιευτική φροντίδα, ψυχολογική υποστήριξη αλλά και παρακολούθηση, συμβουλευτική, γυμναστική και ενίσχυση σε ευάλωτες κοινωνικά οικογένειες μέσα από το πρόγραμμα ανακύκλωσης βρεφικών ειδών. Όλα αυτά στο κέντρο ημέρας αλλά και μέσω της τηλεφωνικής γραμμής και το νέο app Start, το οποίο δημιουργήθηκε μέσω crowdfunding και παρέχει ενημερωτικό υλικό, συχνές ερωτήσεις και βίντεο για την εγκυμοσύνη, την πρώτη φροντίδα και ασκήσεις γυμναστικής, ώστε οι γονείς να έχουν άμεση και έγκυρη πρόσβαση στην πληροφόρηση.
Η Φαιναρέτη δημιουργήθηκε θέλοντας να καλύψει το κενό που υπάρχει σε επίπεδο Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στην Ελλάδα για την υποστήριξη των γονέων.
Το κουδούνι χτυπά, μαμάδες με μωράκια έρχονται για μασάζ, για συμβουλευτική, για ομάδα. Μια ομαλή, αρμονική ροή που ενισχύεται από μωρουδίστικα γέλια.
Η πρόληψη και ο κεντρικός ρόλος της οικογένειας
«Η Φαιναρέτη δημιουργήθηκε θέλοντας να καλύψει το κενό που υπάρχει σε επίπεδο Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στην Ελλάδα για την υποστήριξη των γονέων, ειδικά των νέων γονέων, κατά την εγκυμοσύνη και το πρώτο διάστημα μετά τον τοκετό», μου λέει ο Βασίλης Δάγλας. «Σε πολλές χώρες του δυτικού κόσμου, περίπου 20% αφορά γενετικές ψυχικές διαταραχές, όπως η επιλόχεια κατάθλιψη. Αυτό σημαίνει μία στις πέντε γυναίκες», σημειώνει «αλλά κι ένας στους δέκα άνδρες. Οι άνδρες επηρεάζονται επίσης, γιατί η περίοδος της εγκυμοσύνης είναι πολύ στρεσογόνα».
Η επιλόχεια κατάθλιψη μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και αν δεν υπήρξαν προγενέστερα συμπτώματα. «Παίζει πολύ μεγάλη σημασία η ύπαρξη ενός υποστηρικτικού πλαισίου και η παρακολούθηση της ψυχικής υγείας. Με σωστή παρέμβαση, μπορούμε να προλάβουμε την εμφάνιση της επιλόχειας κατάθλιψης σε ποσοστό περίπου 70%. Αποτελεί, μάλιστα, σοβαρό κίνδυνο, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε υπερφόρτωση, βία ή ακόμη και αυτοκτονία, η οποία είναι η πρώτη αιτία θανάτου σε γενετικά θέματα στον δυτικό κόσμο κατά την περιγεννητική περίοδο. Η πρόληψη είναι εφικτή. Γι’ αυτό παρέχουμε προγεννητική εκπαίδευση σε ομαδικό πλαίσιο και ψυχολογική υποστήριξη κατά την εγκυμοσύνη, προλαμβάνοντας δυσφορία και αμβλύνοντας τις αρνητικές εμπειρίες της γονεϊκότητας».
Το ζήτημα υποστήριξης της οικογένειας έχει μπει πλέον στη δημόσια ατζέντα, όχι μόνο ως θέμα υγείας, αλλά και κοινωνικό και οικονομικό, ειδικά με αφορμή το δημογραφικό. «Στόχος μας είναι να βελτιώσουμε τις συνθήκες της πρώτης περιόδου της γονεϊκότητας, ώστε τα ζευγάρια να προχωρήσουν σε δεύτερο ή τρίτο παιδί χωρίς προβλήματα, μειώνοντας ψυχικές διαταραχές, βία, και ενισχύοντας τον θηλασμό. Όσο πιο συμμετοχικός ο πατέρας, τόσο πιο υποστηρικτικό το περιβάλλον, τόσο καλύτερη εμπειρία για την οικογένεια και πιο ομαλή η συνέχεια σε νέα παιδιά», σημειώνουν.
Η εμπειρία της εγκυμοσύνης μπορεί να είναι δύσκολη, ειδικά όταν οι οικογένειες ζουν απομονωμένες και χωρίς δίκτυο υποστήριξης.
«Ακόμη και η συζήτηση και η ανταλλαγή εμπειριών με άλλους γονείς βοηθάει στην ψυχολογική στήριξη. Η προετοιμασία και η ενημέρωση των γονέων μειώνει το άγχος, τις ψυχικές διαταραχές και διευκολύνει την καθημερινότητα», εξηγεί η Λίλιαν Αντωνίου.
Ο όγκος δουλειάς και πληροφοριών είναι μεγάλος. «Η ψυχική υγεία της γυναίκας στην περιγεννητική περίοδο δεν είχε ουσιαστικά καλυφθεί πριν από το έργο μας από το 2009». Το έργο ξεκίνησε ως φορέας υγείας, αλλά επεκτάθηκε στον τομέα της παιδικής φτώχειας και σε περιβαλλοντικές δράσεις με θετικό αντίκτυπο στην κοινωνία. «Τα προγράμματα δημιουργούνται με βάση τις ανάγκες που αναδεικνύονται μέσα από το κλινικό έργο και την επαφή με τους γονείς, όπως την επιστροφή της μητέρας στην εργασία και την ισορροπία προσωπικής και επαγγελματικής ζωής, σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Το ζήτημα υποστήριξης της οικογένειας έχει μπει στη δημόσια ατζέντα, όχι μόνο ως θέμα υγείας, αλλά και κοινωνικοοικονομικό, ειδικά με αφορμή το δημογραφικό.
Η πρωταθλήτρια Αναστασία Μαρινάκου και ο διοργανωτής του αγώνα Κίμων Φραγκάκης στη «Φαιναρέτη».
Η βία και η βοήθεια σε απομακρυσμένες περιοχές
Είναι σημαντικό να μιλήσουμε και για τη βία κατά την περιγεννητική περίοδο: σωματική, ψυχολογική, σεξουαλική ή οικονομική. «Η αστικοποίηση και η συρρίκνωση των οικογενειών έχουν μειώσει τα υποστηρικτικά δίκτυα, αφήνοντας τους γονείς συχνά μόνους, χωρίς βοήθεια από τους δικούς τους ή τις κοινότητες. Οι σύγχρονοι γονείς χρειάζονται ένα υποστηρικτικό δίκτυο υπηρεσιών, τόσο κλινικά και εκπαιδευτικά, όσο και κοινωνικά, μέσα από ομάδες γονέων που τους βοηθούν να κοινωνικοποιηθούν. Το κέντρο προσφέρει αυτή την υποστήριξη. Μέσα από την τηλεφωνική γραμμή έχουν εξυπηρετηθεί περισσότερα από 80.000 αιτήματα συμβουλευτικής και ψυχολογικής αρωγής σε όλη την Ελλάδα».
Βεβαίως, η γεωγραφία της χώρας δημιουργεί επιπλέον δυσκολίες: υπάρχουν άτομα σε νησιά ή ορεινές περιοχές που δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας. Το πρόγραμμα της Φαιναρέτης για τα νησιά, που ξεκίνησε το 2023, καλύπτει 54 μικρά νησιά κάτω των 5.000 κατοίκων μέσω ψηφιακής τηλεδιάσκεψης, σε συνεργασία με το Υπουργείο Ναυτιλίας.
Συνολικά, η συμμετοχή και η συμπερίληψη του πατέρα αποτελούν θεμέλια μιας καλής εμπειρίας γονεϊκότητας και για τη γυναίκα.
Η συζήτηση φτάνει και στον ρόλο του πατέρα. «Ο πατέρας αξίζει και πρέπει να φροντίζεται, γιατί και ο ίδιος έχει ανάγκες, στρεσάρεται και πρέπει να ενημερωθεί για τη φροντίδα του παιδιού του. Μέσα από την προγεννητική εκπαίδευση και την ευαισθητοποίηση, μπορεί να βοηθήσει στη φροντίδα του παιδιού και της μητέρας, που έχει μεγαλύτερες απαιτήσεις. Ο πατέρας αποτελεί επίσης μοχλό ισότητας στην εξισορρόπηση επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, μπορεί να αναλάβει καθήκοντα ώστε η γυναίκα να επιστρέψει νωρίτερα στην εργασία της. Σε κάθε οικογένεια η συμμετοχή του διαφέρει, ανάλογα με τις συνθήκες, και υπάρχει πλέον και πλαίσιο αδειών.
Στόχος μας είναι να ενισχύσουμε την ενεργή συμμετοχή των πατέρων, η οποία βελτιώνει την ψυχική τους υγεία, μειώνει περιστατικά βίας, βελτιώνει την υγεία του βρέφους και συμβάλλει στο Life Balance. Συνολικά, η συμμετοχή και η συμπερίληψη του πατέρα αποτελούν θεμέλια μιας καλής εμπειρίας γονεϊκότητας και για τη γυναίκα». Γι’ αυτό γίνονται και ομάδες μπαμπάδων, με ψυχοθεραπευτική συμμετοχή και προγεννητική εκπαίδευση.
Ο πατέρας αξίζει και πρέπει να φροντίζεται, γιατί και ο ίδιος έχει ανάγκες, στρεσάρεται και πρέπει να ενημερωθεί για τη φροντίδα του παιδιού του.
Η μεγάλη οθόνη και ο προτζέκτορας που μόλις δώρισε το Ladies Run στη Φαιναρέτη, ύστερα από υπόδειξη του άξιου οργανισμού «ΔΕΣΜΟΣ».
Η προσπάθεια δεν σταματά
Το κουδούνι χτυπά, μαμάδες με μωράκια έρχονται για μασάζ, για συμβουλευτική, για ομάδα. Μια ομαλή, αρμονική ροή που ενισχύεται από μωρουδίστικα γέλια. «Το έργο αυτό έχει μεγάλη σημασία, και όσοι εργάζονται εδώ αγαπούν αυτό που κάνουν. Ακόμη και όταν υπήρξαν διακοπές χρηματοδότησης, η αφοσίωση ήταν συνεχής και δεν σταμάτησαν να παρέχουν υπηρεσίες, ούτε για μια μέρα. Η προσπάθεια συνεχίζεται και αναπτύσσεται, χάρη στην αγάπη και την πίστη στο έργο, με στόχο τη στήριξη οικογενειών σε όλη την Ελλάδα».
Η αγάπη τους φαίνεται σε κάθε τετραγωνικό του χώρου που έχουν δημιουργήσει, σε κάθε ιστορία που διηγούνται. Την επόμενη μέρα, η Ανανασία Μαρινάκου μου γράφει: «Η εμπειρία ήταν συγκινητική και πολύ ξεχωριστή για μένα. Είδα από κοντά το έργο που γίνεται και κατάλαβα πόσο σημαντική είναι η στήριξη που δίνεται σε γυναίκες που το έχουν πραγματικά ανάγκη. Νιώθω πολύ όμορφα που με τη συμμετοχή μου στο Ladies Run, μπορώ κι εγώ μαζί με όλες τις υπόλοιπες γυναίκες που τρέχουμε να βάζω ένα μικρό λιθαράκι σε αυτήν τη σπουδαία προσπάθεια. Είναι ωραίο να ξέρεις ότι το τρέξιμο, πέρα από προσωπική χαρά και στόχο, μπορεί να μετατραπεί σε δύναμη για κάτι πολύ μεγαλύτερο».
Το Ladies Run και ο ΔΕΣΜΟΣ συνεχίζουν για όσο υπάρχουν να στηρίζουν ευάλωτες γυναίκες. Τον τελευταίο χρόνο προστρέξαμε στην οργάνωση ΔΥΝΑME ενάντια στην έμφυλη βία, στον ξενώνα Shapiro του The Home Project στη Βικτώρια που φιλοξενεί έφηβα κορίτσια, στον Ξενώνα Κακοποιημένων Γυναικών του Δήμου Αθηναίων, στο Δίκτυο Melissa για γυναίκες που έχουν βιώσει εκτοπισμό ή έμφυλη βία, στην οργάνωσης DCIG που υποστηρίζει μητέρες θύματα trafficking και τα παιδιά τους, στην οργάνωση A21 που βοηθά θύματα trafficking, στο Δίκτυο Στήριξης Φυλακισμένων και Αποφυλακισμένων Γυναικών, στον ξενώνα κακοποιημένων γυναικών του Δήμου Πειραιά, πριν λίγες ημέρες στην οργάνωση Iasis κ.α.